دكتر دقاق زاده-متخصص طب فيزيكي وتوانبخشي

طب فيزيكي و توانبخشي -عضلات،استخوان،مفاصل، ديسك وستون فقرات ،ورزش درماني،طب سوزني،فيزيوتراپي ،درد

زانودرد وکاهش وزن

فرزانه فولادبند/«ميزگرد تغذيه» درباره روند کاهش‌وزن خانم ليلا رهبري با حضور
دکتر سيدعلي کشاورز متخصص تغذيه و رژيم درماني دکتر علي ترکمان متخصص ارتوپدي دکتر منوچهر قاروني متخصص قلب و عروق دکتر محمدرضا مهاجرتهراني فوق‌تخصص غدد و متابولسيم
از كاهش‌وزن تا رفع زانودرد


طبق آمار جهاني، چاقي پنجمين عامل مرگ‌ومير در دنياست. هر ساله، حداقل 8/2 ميليون نفر بزرگسال به‌ علت اضافه‌وزن يا چاقي جانشان را از دست مي‌دهند...

 44 درصد از بار ديابت، 23 درصد از بار بيماري‌هاي قلبي و عروقي و 7 تا 41 درصد از بار سرطان‌هاي خاص به چاقي مربوط مي‌شود. چاقي و اضافه‌وزن احتمال ابتلا به بيماري‌هاي مختلف را افزايش مي‌دهند ولي چند کيلوگرم کاهش‌وزن، کمک زيادي به ارتقاي سلامت افراد مي‌کند. «ليلا رهبري» خانم 33 ساله‌اي است که تصميم مي‌گيرد وزنش را کاهش دارد و با رژيم‌غذايي و ورزش موفق مي‌شود طي 100 روز وزنش را از 67 به 61 کيلوگرم برساند و در نتيجه شاخص توده بدني‌اش از 8/26 به 4/24 يعني از محدوده اضافه‌وزن به محدوده وزن طبيعي رسيده است. روند کاهش‌وزن ايشان همچنان ادامه دارد اما همين مقدار کاهش‌وزن باعث شده تا مشکلاتي مانند پادرد و زانودرد که به خاطرش گاهي مجبور به مصرف مسکن بوده است، حل شود.

خانم رهبري كه 6 كيلو وزن كم كرده، مي‌گويد:

فـقـط هـلـه‌هـولـه را

از زنـدگي‌ام حذف کـردم

سلامت: شما در 100روز 6 کيلوگرم وزن کم کرده‌ايد و وزنتان را به محدوده طبيعي رسانده‌ايد، چطور اين کار را انجام داديد؟

به متخصص تغذيه مراجعه و رژيم‌غذايي کاهش‌وزن دريافت کردم. البته علاوه بر رژيم، هر روز حدود يک ساعت پياده‌روي مي‌کنم. مدتي هم باشگاه مي‌رفتم و پيلاتس که نوعي آمادگي جسماني قدرتي است، کار مي‌کردم که خيلي در کم‌کردن سايز و آب‌شدن چربي‌هاي شکمم موثر بود. به نظرم روند کاهش‌وزنم کند بوده است. گاهي رژيم را خيلي سفت و سخت رعايت نمي‌کنم و به مقدار خيلي کم شکلات و آجيل مي‌خورم.

سلامت: رژيم برايتان سخت بود؟

اوايل بله، من قبلا خيلي هله‌هوله، پفک، شکلات و شيريني مي‌خوردم اما الان همه چيز مي‌خورم به جز هله‌هوله. حتي قند و شکر را حذف کرده‌ام و چاي را با خرما مي‌نوشم. در وعده‌هاي اصلي هم بيشتر از 5قاشق غذاخوري برنج نمي‌خورم و مصرف سالاد و ميوه‌ام را افزايش داده‌ام.

سلامت: قرص و دارو هم مصرف مي‌کنيد؟

به توصيه دکتر قرص‌هاي امگا3، مولتي‌ويتامين، آهن، ونوستات و مکمل فيبري پروتئيني مصرف مي‌کنم.

سلامت: از چه زماني اضافه‌وزن پيدا کرديد؟

در دوران بارداري خيلي چاق شدم و 18 کيلوگرم وزن اضافه کردم. در دوران شيردهي خود به خود مقداري وزن کم کردم و به 67 كيلوگرم رسيدم و 7 سال روي اين وزن ماندم.

سلامت: اين اضافه‌وزن مشکلاتي برايتان ايجاد نکرده بود؟

حدود 2 سال قبل آزمايش خون دادم و متوجه شدم چربي خون دارم و LDL خونم (چربي بد خونم) حدود 40واحد بيشتر از حد معمول است. پادرد داشتم و گاهي شب‌ها زانوهايم درد مي‌گرفت و مسکن مصرف مي‌کردم اما الان پاهايم درد نمي‌کند، مشکلي ندارم و سبک‌تر و سرحال‌تر شده‌ام.

سلامت: چقدر بايد وزن کم کنيد؟

متخصص تغذيه وزن ايده‌آل را براي من 52تا 57 كيلوگرم اعلام کرده و وزن هدفم 55 کيلوگرم است. در نتيجه بايد 6 کيلوگرم ديگر وزن کم کنم. البته من خيلي چاق نبودم و روزي که به دکتر مراجعه کردم، فکر نمي‌کردم 12 کيلوگرم اضافه‌وزن داشته باشم اما دکتر گفت زمينه ابتلا به قند داري و اگر وزن کم نکني دچار مشکل خواهي شد.

سلامت: و اين انگيزه‌تان را براي کاهش‌وزن بيشتر کرد؟

بله، اما راستش بيشترين چيزي که به من انگيزه مي‌دهد، اين است که مي‌بينم لباس‌هايي که مدت‌ها برايم کوچک شده و بدون استفاده در کمد لباس‌ها مانده بودند، دوباره اندازه‌ام شده‌اند.

نگاه متخصص تغذيه و رژيم?درماني

نظر دکتر سيدعلي کشاورز درباره روند كاهش‌وزن سوژه «ميزگرد تغذيه»

کـاهـش چـربـي خـون بـا مـاهـي و گـردو

سلامت: خانم رهبري از اواسط آذر ماه سال گذشته براي کاهش‌وزن مراجعه و تقريبا طي 3 ماه 6 کيلوگرم وزن کم کرده و از 67 کيلوگرم به 61 کيلوگرم رسيده است. خودشان فکر مي‌كنند روند کاهش‌وزنشان کند بوده است. آيا همين‌طور است؟

معمولا روند کاهش‌وزن براساس شرايط قبلي بيمار تنظيم مي‌شود. گاهي فردي 130 کيلوگرم وزن دارد و دريافت غذايي‌اش بالاست و مثلا 3000 کيلوکالري در روز مصرف مي‌کند. در چنين شرايطي روند کاهش‌وزن سريع‌تر درنظر گرفته مي‌شود زيرا امكان اينكه 1000تا 1500 کيلوکالري از دريافت کم شود و در نتيجه فرد هفته‌اي يک تا يک و نيم کيلوگرم وزن کم کند، وجود دارد اما در مورد فردي که دريافت غذايي‌اش زياد نيست و مثلا روزانه 1800 کيلوکالري دريافت مي‌کند، نمي‌توان بيشتر از 500 کيلوکالري از دريافتش را کم کرد، بنابراين در چنين شرايطي سرعت کاهش‌وزن کمتر است. کاهش‌وزن خانم رهبري نيز براساس شرايط قبلي‌شان کاملا استاندارد و طبيعي است.

سلامت: در دوران بارداري وزن اين خانم حدود 18 کيلوگرم بالا رفته است، حد مجاز اضافه‌وزن در دوران بارداري چقدر است؟

اين موضوع به وزن اوليه مادر بستگي دارد. اگر مادر لاغر و شاخص توده بدني‌اش زير 19 باشد، در دوران بارداري بايد بالاي 18 کيلوگرم وزن اضافه کند. اگر شاخص توده بدني بين 19تا 25 باشد، برحسب قد و نوع استخوان‌بندي مادر معمولا 10 تا 14 کيلوگرم اضافه‌وزن طبيعي است. اگر مادر اضافه‌وزن داشته باشد و شاخص توده بدني‌اش 25 تا 30 باشد، افزايش‌وزن را 9 تا 12 کيلوگرم در نظر مي‌گيريم. در صورتي كه مادر چاق و نمايه توده بدني‌اش بالاي 30 باشد، افزايش‌وزن بايد 7 تا 9 کيلوگرم باشد. خانم‌ها بايد در دوران بارداري رژيم‌غذايي مناسب داشته باشند و از افزايش‌وزن بي رويه که زيان‌هاي زيادي براي سلامتشان دارد، پيشگيري کنند.

سلامت: وزن خانم رهبري در دوران شيردهي کم شده اما روي 67 کيلوگرم ثابت مانده است. مدت 7 سال اضافه‌وزن داشته‌ا‌ند. اين مقدار اضافه‌وزن مي‌تواند براي فرد خطرناک باشد؟

اگر کسي زمينه خانوادگي ديابت يا بيماري‌هاي قلبي- عروقي نداشته باشد، اضافه‌وزن محدود (7تا 8 کيلوگرم اضافه‌وزن) خيلي نگران‌کننده نيست. نگراني زماني شروع مي‌شود که چاقي ايجاد شود و نمايه توده بدن به بالاي 30 برسد. چاقي خطر ابتلا به ديابت، بيماري‌هاي قلبي- عروقي، کبد چرب، مشکلات کبدي، نقرس و سنگ کيسه صفرا را افزايش مي‌دهد. در حالت عادي اضافه‌وزن و نمايه توده بدني کمتر از 30 خيلي نگران‌کننده نيست اما اگر فرد زمينه خانوادگي ديابت يا بيماري‌هاي قلبي- عروقي داشته باشد، حتما بايد وزنش را کنترل کند چون در اين صورت اضافه‌وزن مي‌تواند زمان ابتلا به ديابت را جلو بيندازد. به همين دليل وقتي مي‌بينيم در فردي احتمال ديابت وجود دارد، اين تذکر را مي‌دهيم و با کنترل وزن مساله را اصلاح مي‌کنيم.

سلامت: خانم رهبري چند سال قبل متوجه شده‌اند چربي خون دارند و LDL خونشان بالاست. سوال من اين است که رژيم‌غذايي افرادي که چربي خون دارند بايد چه ويژگي‌اي داشته باشد؟

معمولا به افرادي که LDL (چربي بد) بالا دارند، توصيه مي‌شود ماهي (البته به شکل بخارپز و کبابي) و مغز گردو (براساس ميزان كالري دريافتي مجاز) بيشتر مصرف کنند و فعاليت بدني و تحرکشان را افزايش دهند. البته بهترين چيزي که LDL خون را پايين مي‌آورد، ورزش است.

سلامت: ايشان قبلا هله‌هوله و خوراکي‌هايي مانند چيپس، پفک، شکلات و شيريني زياد مي‌خورده‌اند اما الان اين عادت را کنار گذاشته‌اند. اين کار چقدر در کنترل‌وزن موثر است؟

خيلي وقت‌ها مشکل آدم‌هاي چاق پرخوري نيست بلکه عادت به خوردن هله‌هوله است. کيک و بيسکويت‌ها روغن جامد و ايزومر ترانس دارند و اگر هر روز مصرف شوند، اضافه دريافت انرژي را همراه خواهند داشت بنابراين اين نوع خوراکي‌ها بايد تا حد امکان از رژيم‌غذايي حذف شوند.

سلامت: در کنار رژيم‌غذايي، براي خانم رهبري مکمل‌هايي مانند امگا3، مولتي‌ويتامين و قرص آهن هم تجويز شده است. آيا بعد از رسيدن به وزن مطلوب، مصرف اين مکمل‌ها بايد ادامه پيدا کند؟

به شرايط بستگي دارد. زماني که هموگلوبين خون يک زن پايين مي‌آيد، براي پر‌کردن ذخاير آهن بايد مصرف قرص آهن را 3 تا 6 ماه ادامه دهد اما ادامه مصرف ساير مکمل‌ها بعد از رژيم لاغري ضرورتي ندارد. نبايد فراموش كرد كه تامين ويتامين‌ها و موادمعدني در برنامه کاهش‌وزن اهميت فراواني دارد. از ابتداي برنامه کاهش‌وزن، بايد هر ماه وضعيت فرد به وسيله متخصص کنترل و مکمل‌هاي لازم تجويز ‌شود. همين موضوع باعث مي‌شود نه تنها با کاهش‌وزن دچار مشکل نشوند، بلکه پوست، مو و ناخنشان بهتر از قبل شوند. بيشتر افراد با کاهش‌وزن روحيه‌شان بهتر، سرحال‌تر و بانشاط‌تر مي‌شود و اگر سابقه افسردگي داشته باشند، بدون ترديد روحيه‌شان بهبود پيدا مي‌كند.

نگاه ارتوپد

کاهش وزن شما

خواهش زانوي شماست

دکتر علي ترکمان/ عضو هيأت علمي دانشگاه علوم پزشكي تهران

امروزه ثابت شده است آرتروز و ساييدگي زانوها رابطه مستقيمي ‌با افزايش‌وزن دارد و هرچه وزن بالاتر برود، احتمال ابتلا به آرتروز نيز بيشتر مي‌شود. تجربه نشان داده‌است حتي 2تا 3 کيلوگرم کاهش‌وزن باعث احساس بهبود در افراد و برطرف‌شدن شدت درد مي‌شود. مقدار کم کاهش‌وزن نيز به کاهش درد و علايم ناشي از آرتروز و ساييدگي مفاصل کمک مي‌کند، به ‌خصوص اگر همراه افزايش‌وزن، فرد دچار پرانتزي بودن پا نيز باشد زيرا اين حالت باعث ايجاد درد و علامت‌هاي ناشي از آرتروز و تشديد آن مي‌شود. به همين دليل به افراد چاق و داراي اضافه‌وزن که پاهاي پرانتزي دارند، توصيه مي‌شود حتما براي کاهش‌وزن اقدام کنند. مسلما کاهش‌وزن خانم رهبري در کاهش علايم آرتروز و رفع درد و بهبود وضعيت ايشان موثر بوده است و در کنار آن نيز ورزش با تقويت عضلات اطراف زانو به ويژه عضله 4 سر ران باعث بهبود وضعيت و راحتي در انجام کارهاي عادي روزمره‌شان شده است.

نگاه فوق‌تخصص غدد و متابولسيم

لقمه هاي هوسانه، ممنوع!

دکتر محمدرضا مهاجر تهراني/ عضو هيات علمي‌دانشگاه علوم پزشکي تهران

خانم رهبري در کاهش‌وزن عجله نکرده‌اند و اين خيلي مهم است. کاهش‌وزن شديد و سريع يا افزايش و کاهش‌هاي متناوب وزن براي بدن بسيار مضر است و افراد بايد حداکثر هفته‌اي يک تا 2 کيلوگرم وزن کم کنند زيرا کاهش‌وزن بيشتر و شديدتر عوارضي براي کبد و ساير ارگان‌هاي بدن دارد.

نکته ديگر، اصلاح رفتارهاي تغذيه‌اي است. گاهي افراد موادغذايي را از روي عادت يا ميل و هوس مصرف مي‌کنند، نه براي تامين نيازهاي بدن و رفع گرسنگي و اين موضوع به مرور زمان باعث افزايش‌وزن و چاقي مي‌شود. اينکه اين خانم توانسته‌اند عادت‌هاي ناسالم غذايي‌‌شان مانند خوردن هله‌هوله را تغيير دهند و عادت‌هاي جديد و صحيح‌تر پيدا كنند، باعث کنترل‌وزن و ارتقاي سلامتشان خواهد شد. با اينكه داروي «اورليستات» که مصرف مي‌کنند جلوي جذب چربي را مي‌گيرد و مي‌تواند در موارد خاص با نظر پزشک مصرف شود، اما بهترين و موثرترين راه‌حل پايين آوردن وزن، پيروي از رژيم‌غذايي كم انرژي، مصرف موادغذايي فيبردار مانند سبزي و ميوه، کاهش مصرف چربي‌ها و موادقندي و افزايش فعاليت بدني است.

نگاه متخصص قلب

روشي مناسب براي کاهش وزن

دکتر منوچهر قاروني/ استاد دانشگاه علوم پزشکي تهران

خانم رهبري روش بسيار خوبي را براي کنترل‌وزن انتخاب کرده‌اند و با رعايت رژيم‌غذايي و افزايش فعاليت بدني وزنشان را به حد طبيعي رسانده و از چاقي و مشکلات ناشي از آن پيشگيري کرده‌اند. نبايد از خاطر برد كه همراه با چاقي، احتمال بالا رفتن چربي خون و در نتيجه، تنگ‌شدن رگ‌ها و خطر سکته بيشتر مي‌شود.

همچنين ممکن است سلول‌هاي چربي مقدار زيادي از انسولين را به خودشان اختصاص بدهند و فرد به ديابت مبتلا شود. بررسي‌ها نشان داده است اگر کاهش‌وزن همراه با رژيم‌غذايي و ورزش سبک مناسب سن انجام شود، به کنترل ديابت، چربي و فشارخون و پيشگيري از سکته قلبي يا به تاخير انداختن آن کمک مي‌کند.

خوشبختانه ايشان به آرامي ‌و با روش صحيح وزنشان را کنترل کرده‌اند و مسلم است که در نتيجه کاهش‌وزن، تغيير رژيم‌غذايي و افزايش فعاليت بدني، چربي خونشان کنترل مي‌شود و احتمال خطرها و عوارض ناشي از چربي خون بالا کاهش پيدا مي‌کند.


منبع:هفته نامه سلامت


برچسب‌ها: کاهش وزن, دکتر متخصص زانو درد, چاقی ودرد زانو

آدرس دکتر دقاق زاده متخصص طب فیزیکی و توانبخشی

تهران و اراک



 

1: اراكــــــــــ: ميــدان وليـعــصر-خيـابـان امـام خمـيـنـي-جنـب داروخـانـه تخـت جمشـيد-
 
ساختمان پزشكان455-(ساختمان تيموري)طبقه اول
 
dr daghaghzade1

 

تهران :بزرگراه چمران، ابتدای باقرخان غربی، پلاک 89 قدیم، 26 جدید، طبقه دوم 

مرکز جامع توانبخشی پروفسور فروغ( تبسم سابق)



 

+ نوشته شده در  سه شنبه بیست و سوم خرداد 1391ساعت   توسط دكتردقاق زاده -متخصص طب فيزيكي وتوانبخشي  |